Dokumenty nazistów odnalezione w Warszawie. Odkrycie podczas prac archeologów

  • 03.09.2026 11:45

  • Aktualizacja: 12:16 03.09.2026

Wyjątkowe odkrycie badaczy podczas prac archeologicznych na Placu Piłsudskiego w Warszawie. Na terenie dawnego Pałacu Brühla odnaleźli oni dokumenty z czasów Trzeciej Rzeszy oraz plakaty propagandowe z okresu II wojny światowej.

O znalezisku mówi Sławomir Kuliński, rzecznik prasowy Pałacu Saskiego i autor audycji "Kroniki pałacowe" w Polskim Radiu RDC.

– Okazało się, że w środku znaleźliśmy plakaty z wizerunkiem w ząbek czesanego, czyli Adolfa Hitlera, a na dole widnieje napis, który po białorusku mówi: "Hitler wyzwoliciel". Plakat powstał na potrzeby Generalnego Okręgu Białorusi w celach propagandowych – informuje rzecznik.

Dokumenty nazistów odnalezione przez archeologów

Jak dodaje Sławomir Kuliński, odnalezione dokumenty nazistów mogą mieć dużą wartość historyczną.

– Wszystko wskazuje na to, że to dość wartościowe dokumenty opisujące życie codzienne i potrzeby niemieckie jako okupanta w getcie warszawskim. Razem ze znalezionymi plakatami trafią do Archiwum Akt Nowych i tam będą poddawane konserwacji, tak abyśmy mogli odczytać informacje, które są tam zawarte – tłumaczy rzecznik.

Odbudowa Pałacu Saskiego

Pałac Brühla to historyczny, zniszczony w czasie II wojny światowej rokokowy pałac w Warszawie. Znajdował się w północno-zachodnim narożniku dzisiejszego Placu Piłsudskiego, u zbiegu ulic Wierzbowej oraz Fredry. Został wysadzony w powietrze 18 lub 19 grudnia 1944 roku, po upadku Powstania Warszawskiego. Jego odbudowa jest obecnie planowana.

Prace badawczo-archeologiczne prowadzone są równocześnie na terenie dawnego Pałacu Saskiego, który przed II WŚ znajdował się w samym sercu dzisiejszego Placu Piłsudskiego. Pałac Saski został zniszczony w dniach 27-29 grudnia 1944 roku. Także przetrwał same walki powstańcze, ale został wyburzony przez Niemców po upadku zrywu. Pałac Brühla i Saski stanowiły niegdyś jeden kompleks.

Tereny dawnych pałaców to prawdziwa skarbnica historycznych artefaktów. Wcześniej odkryto tam różę wiatrów zaprojektowaną przez Bohdana Pniewskiego, bruk i granitowe płyty z lat 30. XX wieku. Wrzesień 2026 roku przyniesie nowe informacje w sprawie inwestycji odbudowy historycznych budowli. Aktualnie prowadzone są między innymi odwierty, które mają dostarczyć istotne informacje potrzebne do rozpoczęcia właściwych prac.

– Wrzesień najprawdopodobniej przyniesie nam dużo pozytywnych informacji dotyczących dalszych działań inwestycyjnych. To, jak dużą wiedzę zdobędziemy, jaką badania archeologiczne dadzą nam odpowiedź na – jeszcze wiele – pytań, pozwoli nam odtworzyć budynki dokładnie takimi, jak wyglądały 31 sierpnia 1939 roku – tłumaczy Sławomir Kuliński.

Prace archeologów na popałacowych terenach mają zakończyć się jeszcze w 2026 roku.

Kroniki Pałacowe w Polskim Radiu RDC

"Kroniki Pałacowe" to wyjątkowy cykl Polskiego Radia RDC. Audycje poświęcone są historii, sekretom oraz procesowi odbudowy Pałacu Saskiego, a także szeroko pojętej warszawskiej architekturze, urbanistyce i archeologii. Na program zaprasza Sławomir Kuliński, rzecznik Pałacu Saskiego – w każdy drugi i czwarty czwartek miesiąca po godzinie 19:00.

Źródło:

RDC

Autor:

Miłosz Kuter/OW