Dokumenty nazistów odnalezione w Warszawie. Odkrycie podczas prac archeologów

  • 03.09.2026 11:45

  • Aktualizacja: 12:16 03.09.2026

Wyjątkowe odkrycie badaczy podczas prac archeologicznych na Placu Piłsudskiego w Warszawie. Na terenie dawnego Pałacu Brühla odnaleźli oni dokumenty z czasów Trzeciej Rzeszy oraz plakaty propagandowe z okresu II wojny światowej.

O znalezisku mówi Sławomir Kuliński, rzecznik prasowy Pałacu Saskiego i autor audycji "Kroniki pałacowe" w Polskim Radiu RDC.

Okazało się, że w środku znaleźliśmy plakaty z wizerunkiem w ząbek czesanego, czyli Adolfa Hitlera, a na dole widnieje napis, który po białorusku mówi: "Hitler wyzwoliciel". Plakat powstał na potrzeby Generalnego Okręgu Białorusi w celach propagandowych – informuje rzecznik.

Dokumenty nazistów odnalezione przez archeologów

Jak dodaje Sławomir Kuliński, odnalezione dokumenty nazistów mogą mieć dużą wartość historyczną.

Wszystko wskazuje na to, że to dość wartościowe dokumenty opisujące życie codzienne i potrzeby niemieckie jako okupanta w getcie warszawskim. Razem ze znalezionymi plakatami trafią do Archiwum Akt Nowych i tam będą poddawane konserwacji, tak abyśmy mogli odczytać informacje, które są tam zawarte – tłumaczy rzecznik.

Odbudowa Pałacu Saskiego

Pałac Brühla to historyczny, zniszczony w czasie II wojny światowej rokokowy pałac w Warszawie. Znajdował się w północno-zachodnim narożniku dzisiejszego Placu Piłsudskiego, u zbiegu ulic Wierzbowej oraz Fredry. Został wysadzony w powietrze 18 lub 19 grudnia 1944 roku, po upadku Powstania Warszawskiego. Jego odbudowa jest obecnie planowana.

Prace badawczo-archeologiczne prowadzone są równocześnie na terenie dawnego Pałacu Saskiego, który przed II WŚ znajdował się w samym sercu dzisiejszego Placu Piłsudskiego. Pałac Saski został zniszczony w dniach 27-29 grudnia 1944 roku. Także przetrwał same walki powstańcze, ale został wyburzony przez Niemców po upadku zrywu. Pałac Brühla i Saski stanowiły niegdyś jeden kompleks.

Tereny dawnych pałaców to prawdziwa skarbnica historycznych artefaktów. Wcześniej odkryto tam różę wiatrów zaprojektowaną przez Bohdana Pniewskiego, bruk i granitowe płyty z lat 30. XX wieku. Wrzesień 2026 roku przyniesie nowe informacje w sprawie inwestycji odbudowy historycznych budowli. Aktualnie prowadzone są między innymi odwierty, które mają dostarczyć istotne informacje potrzebne do rozpoczęcia właściwych prac.

Wrzesień najprawdopodobniej przyniesie nam dużo pozytywnych informacji dotyczących dalszych działań inwestycyjnych. To, jak dużą wiedzę zdobędziemy, jaką badania archeologiczne dadzą nam odpowiedź na – jeszcze wiele – pytań, pozwoli nam odtworzyć budynki dokładnie takimi, jak wyglądały 31 sierpnia 1939 roku – tłumaczy Sławomir Kuliński.

Prace archeologów na popałacowych terenach mają zakończyć się jeszcze w 2026 roku.

Kroniki Pałacowe w Polskim Radiu RDC

"Kroniki Pałacowe" to wyjątkowy cykl Polskiego Radia RDC. Audycje poświęcone są historii, sekretom oraz procesowi odbudowy Pałacu Saskiego, a także szeroko pojętej warszawskiej architekturze, urbanistyce i archeologii. Na program zaprasza Sławomir Kuliński, rzecznik Pałacu Saskiego – w każdy drugi i czwarty czwartek miesiąca po godzinie 19:00.

Źródło:

RDC

Autor:

Miłosz Kuter/OW