Polska tkanina artystyczna wyniosła rzemiosło do rangi sztuki już w latach 60. ubiegłego wieku. Dziś przeżywa wielki powrót do warsztatów artystów, galerii i muzeów.

Ekspozycje „Polska Szkoła Tkaniny” i „Rzeźba i formy przestrzenne” stanowią – zdaniem organizatorów wydarzenia - rzadką okazję, aby z bliska przyjrzeć się technikom, formom i materiałom ze świata tkaniny artystycznej.

– Obie prezentacje, organizowane w ramach platformy „Sztuka Kobiet”, odsłaniają fascynujący świat trójwymiarowej ekspresji –  podaje DESA Unicum.

Określenie „Polska Szkoła Tkaniny”  powstało w latach sześćdziesiątych. Oznaczało język twórczy grupy polskich artystek i artystów,dla których środkiem wyrazu była tkanina. 

– W krótkim czasie Polska stała się jednym z najważniejszych ośrodków w tej dziedzinie. Do pracowni rodzimych twórców zaczęli przyjeżdżać kuratorzy i popularyzatorzy z całego świata, wybierając dzieła na najważniejsze międzynarodowe wystawy – zaznaczono w opisie przybliżającym wystawę.

Fenomen polskiego rzemiosła dał o sobie znać podczas ubiegłorocznego tygodnia designu w Mediolanie, gdzie ekspozycja „Romantyczny brutalizm”, prezentująca prace m.in. Jolanty Owidzkiej, znalazła się w gronie zaledwie sześciu wyróżnionych przez „New York Times”.

Na wystawie w DESA Unicum pokazane też są prace młodych artystów: Ewy Dąbkowskiej - finalistki pierwszego przeglądu Fundacji Visteria - czy Aleksandry Stasik - laureatki podczas IV edycji FINEness International Art Festival.

„Rzeźba i formy przestrzenne”

Na drugiej z wystaw „Rzeźba i formy przestrzenne” obok twórczości Magdaleny Abakanowicz prezentowane są dzieła m.in. Agaty Agatowskiej czy Iwony Demko.

Jak wspomina jedna z pionierek Polskiej Szkoły Tkaniny, Krystyna Wojtyna-Drouet, pierwszy gobelin, który przyniosła do Cepelii, został odrzucony. Wówczas udała się do warszawskiego salonu Desy.

Następnego dnia nie znalazła go na żadnej ze ścian. Jak mówi, okazało się, że gobelin został kupiony przez francuskich kolekcjonerów.

Tkanie było często dla niektórych polskich artystów rodzajem ucieczki, sposobem poszukiwania wolności. 

Do tworzenia gobelinów potrzebna była przede wszystkim wysokiej jakości surowa wełna owcza, często pozyskiwana bezpośrednio od górali i naturalne barwniki, m.in. koszenila czy rezeda. Poza wełną artyści korzystali również z rafii czy sizalu.

Ośrodki polskiej tkaniny

Ważnymi ośrodkami polskiej tkaniny są Warszawa oraz Łódź. Obie szkoły wykształciły artystów o odmiennych językach artystycznych. Jedną z najważniejszych pracowni warszawskich prowadził Wojciech Sadley. Na wystawie pokazano jego pracę „Infantka”. 

– Jego wpływ na rozwój tkaniny artystycznej w Polsce jest niepodważalny, a styl jego uczniów nieszablonowy i indywidualny – zaznaczono w katalogu wystawy.

Eksponowana jest także praca „Ocean I” Barbary Łuczkowiak – wychowanki pracowni Sadleya; z tej samej pracowni wywodzi się Zygmunt Łukasiewicz, dzisiaj pedagog szkoły łódzkiej. Na wystawie reprezentuje ją m.in. Andrzej Rajch, autor metaforycznych i ornamentalnych prac.

Pokaz w DESA Unicum obejmuje ponad 30 dzieł: od pionierek, takich jak Abakanowicz, Owidzka czy Wojtyna-Drouet, po twórców młodszych pokoleń, m.in. Annę Hlebowicz i Aleksandrę Stasik. Prezentowana jest też praca „artystki haftu” Moniki Drożyńskiej, laureatki Paszportu „Polityki”.

„Rzeźba i formy przestrzenne” to przegląd niemal 100 form przestrzennych, który otwiera „Bird of Knowledge of Good and Evil” Magdaleny Abakanowicz. Obiekt stanowi część monumentalnej instalacji zlokalizowanej w Milwaukee w Stanach Zjednoczonych.

Twórczość Abakanowicz od lat jest ceniona i chętnie prezentowana w USA. Szmaragdowy gobelin artystki przez długi czas był dziełem otwierającym ekspozycje w Muzeum Kobiet w Waszyngtonie.

Na wystawie są także dzieła takich artystów jak: Aleksandra Kujawska, Aleksandra Wejchert, Maurycy Gomulicki, Artur Żmijewski oraz Olaf Brzeski.

A także prace Magdaleny Gross, Janiny Broniewskiej, Bolesława Biegasa. 

Wystawa „Polska Szkoła Tkaniny” jest otwarta do 9 kwietnia, a „Rzeźba i formy przestrzenne” do 16 kwietnia w Salonie DESA Unicum w Warszawie. Oglądać je można od poniedziałku do piątku w godzinach od 11. 00 do 19.00. Wstęp jest bezpłatny.