Wiadomości
Posłuchaj z regionu
Opis odcinka
Po co młodzieży (tak naprawdę!) własny język? Czy konkurs na Młodzieżowe Słowo Roku jara tylko dorosłych? Czy rodzice, którzy uczą się języka swoich dzieci, są… cringe’owi? Czym jest „językowy krem na zmarszczki” – i w czym młodzieżowy slang przypomina… gwarę więzienną?
Opowiadają o tym:
- Mateusz Adamczyk – językoznawca, członek Zespołu Retoryki i Komunikacji Publicznej Rady Języka Polskiego przy Prezydium PAN, zdobywca tytułu Mistrz Mowy Polskiej. Popularyzator wiedzy o polszczyźnie – prowadzi audycję „PrzySłowie” w radiowej Trójce oraz program telewizyjny „Słowo daję” w TVP. Autor poradnika językowego „Jak słowo daję” (wyd. Znak),
- Karolina Witaszek – z wykształcenia socjolożka, w social mediach działa od 7 lat, a jej konto na TikToku śledzi ponad 1,7 mln użytkowników.
OGÓLNY OPIS PODCASTU
Wolny umysł
WOLNY UMYSŁ to fascynujące rozmowy o psychologii ze specjalistami w zakresie zdrowia psychicznego: naukowcami, lekarzami i terapeutami. To też patrzenie przez naukowe okulary na zjawiska społeczne i kulturowe, bo psychologia to nie tylko zaburzenia i choroby, ale też badania nad ludzką motywacją, kreatywnością i potrzebami. Psychologia bada i opisuje to, co czujemy, co myślimy i co robimy, jak funkcjonujemy w grupie, jak się rozwijamy wraz z wiekiem i w jakie relacje wchodzimy z innymi ludźmi. O tym wszystkim Matylda Kozakiewicz, psycholożka, rozmawia ze swoimi gośćmi w każdy wtorek, o godzinie 19.
Odcinki podcastu (117)
-
Czego naprawdę powinniśmy dziś uczyć dzieci? O edukacji przyszłości
Czym właściwie są kompetencje przyszłości? Co będzie ważniejsze od konkretnych umiejętności? Czy w świecie, który zmienia się tak szybko, warto jeszcze kształcić się w jednym kierunku? Czego warto dziś uczyć dzieci, skoro nie wiemy, jakie zawody będą potrzebne za 20 lat? I dlaczego, myśląc o ich przyszłości, powinniśmy zacząć przede wszystkim od siebie?
O tym, jak przygotować siebie i dzieci do świata, który zmienia się szybciej niż kiedykolwiek, opowiada:
- dr Zuzanna Jastrzębska-Krajewska – doktorka pedagogiki nauk społecznych, edukatorka i popularyzatorka wiedzy o edukacji, znana w internecie jako Pani Zuzia
-
25.08.2026
-
44 min 09 s
-
Czy ALKOHOL to legalny narkotyk?
Kiedy właściwie zaczyna się uzależnienie? Dlaczego alkohol w Polsce sprzedawany jest obok chleba, mleka i soku? Czy rzeczywiście istnieje coś takiego jak "picie dla zdrowotności”? Dlaczego jako ludzie tak bardzo potrzebujemy zmieniać swoją świadomość? I czy marihuana to tylko "niewinne ziółko”?
O tym, co naprawdę kryje się za pojęciem "uzależnienie”, opowie: Robert Rutkowski - psychoterapeuta uzależnień, edukator profilaktyki uzależnień, szkoleniowiec w obszarze umiejętności psychologicznych, wykładowca w Wyższej Szkole Biznesu i autor książek psychologicznych, m.in. "Alkoiluzja”, "Oswoić narkomana” i "Pułapki przyjemności”.
-
18.08.2026
-
49 min 48 s
-
-
Czy każdy z nas ma w sobie NARCYZA?
Czym różni się zdrowa pewność siebie od narcyzmu? Czy narcyzm = egoizm? Czy rodzice mogą nieświadomie wzmacniać narcystyczne cechy u dzieci? I czy kilka słów o naszej inteligencji wystarczy, żebyśmy poczuli się wyjątkowi? A także dlaczego dziś tak łatwo nazywamy "narcyzem” każdego, kto zachowuje się w sposób, który nam się nie podoba?
O narcyzmie i jego związkach z inteligencją opowie prof. dr hab. Marcin Zajenkowski z Wydziału Psychologii Uniwersytetu Warszawskiego, kierownik Pracowni Badań nad Inteligencją i Procesami Poznawczo-Emocjonalnymi. Laureat IgNobla 2025 za badania nad narcyzmem i inteligencją.
-
11.08.2026
-
48 min 18 s
-
-
Jak JĘZYK nas zdradza?
Czy sposób, w jaki mówimy, odzwierciedla poziom naszej sprawczości? Dlaczego jedni częściej mówią "zrobiłem to", a inni "udało mi się"? Czy zmiana języka może realnie wpłynąć na nasz nastrój? I czy afirmacje naprawdę działają?
O związkach języka z psychologią opowiedziała dr Marta Witkowska - psycholożka społeczna związana z Uniwersytetem SWPS. Doktorat z psychologii społecznej uzyskała w Centrum Badań nad Uprzedzeniami UW, gdzie zajmowała się projektami naukowymi z pogranicza psychologii politycznej i relacji międzygrupowych. Obecnie prowadzi badania nad językiem sprawczości i dobrostanem psychicznym.
-
04.08.2026
-
46 min 07 s
-
-
Jak to jest być POMIĘDZY?
Kiedy życie "pomiędzy" kulturami jest ciężarem, a kiedy największą siłą? Jak rozmawiać o tożsamości, żeby budować porozumienie, a nie podziały? Czy powinniśmy "nie widzieć" koloru skóry drugiej osoby, czy przeciwnie - nauczyć się nim rozmawiać?
O tożsamości, życiu "pomiędzy" i stereotypach rozmawiają:
- Mikołaj Woubishet & Benjamin Diamouténé - aktorzy, autorzy audycji "Pomiędzy” w Polskim Radiu RDC
- dr Maria Baran - psycholożka międzykulturowa związana z Uniwersytetem SWPS w Warszawie
-
28.07.2026
-
51 min 46 s
-
Czego nie mówią dziś mężczyźni?
Czy współcześni mężczyźni czują, że mogą wyrażać emocje? Jak zmienia się ich rola jako partnerów i ojców? Czy w dobie równouprawnienia nadal czują presję, by być głównymi żywicielami rodziny? Czego oczekują dziś od mężczyzn kobiety i dlaczego wielu z nich doświadcza samotności w relacjach?
O współczesnej męskości (i męstwie):
Wawrzyniec Smoczyński – działacz społeczny, menedżer i analityk. Współzałożyciel Fundacji Nowej Wspólnoty, gdzie odpowiada za wpływ społeczny i komunikację
-
21.07.2026
-
45 min 58 s
-
-
Czy złość jest… zła?
Czy złość jest… zła? I co się dzieje, kiedy ją tłumimy? Dlaczego wybuchamy? Czym różni się agresja od przemocy? Skąd bierze się agresja bierna? Jak uczyć dzieci zdrowego radzenia sobie z emocjami i dlaczego wszystko zaczyna się od dorosłych?
O psychologii agresji i regulacji emocji opowiada:
- dr Teresa Jadczak-Szumiło – psycholog, psychoterapeuta, prezes Polskiego Instytutu Traumy.
-
14.07.2026
-
44 min 28 s
-
Jak zmienił się świat w ciągu stu lat? Rozmowa trzech pokoleń kobiet
Które wydarzenie w historii z perspektywy osoby, która przeżyła sto lat, było najbardziej przełomowe? Jak zmieniała się rola i pozycja kobiet na przestrzeni kilku pokoleń? Czy dzisiejszy świat daje nam więcej możliwości, czy stawia przed nami nowe wyzwania? Czego potrzebują osoby starsze i czego możemy się od nich nauczyć? I wreszcie… co jest najważniejsze w życiu?
O różnicach międzypokoleniowych, życiowych wyborach i kobiecej niezależności rozmawiają:
- Ewa Krasnodębska – najstarsza żyjąca polska aktorka, która 9 lipca 2026 roku będzie obchodzić swoje 101. urodziny,
- Ewa Gruszecka – 77-letnia nauczycielka, prywatnie mama Matyldy Kozakiewicz,
- Matylda Kozakiewicz, prowadząca audycję "Wolny umysł".
-
07.07.2026
-
48 min 16 s
-
Jak psy leczą nasze emocje? O dogoterapii
Na czym właściwie polega dogoterapia i jaką dokładnie rolę pełni w niej pies? Czy każdy pies nadaje się do tej pracy? Jak rozpoznać, czy zwierzę czuje się w niej dobrze? Jak obecność psa wpływa na nasze emocje, poziom stresu i motywację do leczenia lub rehabilitacji?
O faktach i mitach dotyczących dogoterapii opowiedzą dogoterapeutki ze Stowarzyszenia Zwierzęta Ludziom- Magdalena Nawarecka-Piątek oraz Sabina Złotorowicz-Ryś
-
30.06.2026
-
44 min 59 s
-
Jak opisanie byłego związku pomaga pogodzić się z rozstaniem?
Dlaczego patrzymy na swoje życie jak na opowieść o określonej strukturze? Skąd bierze się nasza potrzeba nadawania sensu wydarzeniom i układania ich w narracje? Co daje nam np. napisanie listu, którego nigdy nie wyślemy? A także, po co nam fikcyjne historie i w czym nasze narracyjne myślenie przypomina... działanie ChataGPT.
O tajemnicach psychologii narracyjnej opowie:
Jolanta Czarnecka – psycholożka i wykładowczyni Uniwersytetu SWPS. Specjalizuje się w psychologii osobowości, psychologii narracyjnej i psychologii bliskich związków.
-
23.06.2026
-
50 min 12 s
-