Skala i dynamika zjawiska

Według szacunków branżowych wartość segmentu pożyczek udzielanych przez instytucje pozabankowe, zabezpieczonych hipoteką na nieruchomości, może wynosić obecnie od 1 do 2 miliardów złotych rocznie. Choć udział tego segmentu w całym rynku finansowania przedsiębiorstw pozostaje relatywnie niewielki, obserwowany jest systematyczny wzrost jego znaczenia.

Standardowym klientem w sektorze pozabankowym są m.in. niewielkie firmy handlowe, budowlane czy rolnicze, które potrzebują często 300–500 tys. zł w związku z finansowaniem bieżącej działalności. Kwoty te przeznaczone są na spłatę zobowiązań wobec dostawców, zakup materiałów czy pokrycie sezonowych niedoborów finansowych. W wielu przypadkach firmy te działają w sposób stabilny, jednak posiadają majątek w postaci nieruchomości, co dla banków nie jest wystarczającym wymogiem.

Eksperci wskazują, że rosnąca popularność finansowania pozabankowego to także skutek zmian regulacyjnych i prawnych, a także większej świadomości przedsiębiorców. Korzystanie z alternatywnych źródeł finansowania nie jest już uznawane za „ostatnią deskę ratunku”, a funkcjonuje bardziej jako uzupełnienie oferty banków.

Dlaczego przedsiębiorcy nie zawsze mogą skorzystać z finansowania bankowego?

Banki mają restrykcyjne wymogi kapitałowe, jak i regulacyjne. To konieczność posiadania dobrej zdolności kredytowej, a także pozytywnej oceny w BIK. Przy staraniu się o kredyt firmy z krótką historią działalności czy też sezonowymi przychodami i niewielkimi zaległościami w przeszłości są automatycznie eliminowane z możliwości uzyskania finansowania.

Jednocześnie procedury bankowe w związku z kredytem trwają zazwyczaj bardzo długo, nawet kilka i kilkanaście tygodni. Bywa to sporym problemem w przypadku pilnej potrzeby finansowej, takiej jak zapłata należności kontrahentom czy skorzystanie z okazji inwestycyjnej.

Mechanizm działania finansowania pozabankowego

W finansowaniu pozabankowym podstawą pożyczki zazwyczaj nie jest zdolność kredytowa, a hipoteka na nieruchomości, która należy do przedsiębiorcy czy osoby trzeciej. Istotna jest tutaj wartość majątku. Choć koszt finansowania bywa wyższy niż w instytucjach bankowych, dostępność środków jest znacznie większa i można uzyskać wsparcie o wiele szybciej. Przykładem takiego rozwiązania jest pożyczka pod zastaw nieruchomości, w której decyzja opiera się na wartości zabezpieczenia, a nie na historii kredytowej.

Finansowanie pozabankowe oferuje np. firma Horyzont Capital, która udzieliła już ponad 350 pożyczek pod zastaw nieruchomości o łącznej wartości około 150 mln złotych. To możliwość uzyskania wstępnej decyzji już w 2 godziny i wypłaty środków nawet w ciągu doby. Wszystkie umowy pożyczkowe podpisywane są u notariusza. W Horyzont Capital można pożyczyć od 100 000 zł nawet do 10 mln zł na okres od 3 do 72 miesięcy. Kwota udzielanej pożyczki zależy od wartości zastawianej nieruchomości (do 60%).

Postępująca profesjonalizacja rynku

Sektor finansowania pozabankowego w Polsce w ostatnich latach przeszedł istotną transformację jakościową. Współczesne instytucje działające w tym obszarze kładą coraz większy nacisk na transparentność kosztów, formalne zabezpieczenie transakcji oraz zgodność z obowiązującymi regulacjami prawnymi. Jednocześnie podmioty te budują swoją pozycję jako stabilni partnerzy biznesowi, zdolni do szybkiego reagowania na potrzeby przedsiębiorców.

Alternatywne formy finansowania nie zastępują sektora bankowego, jednak coraz częściej stanowią jego istotne uzupełnienie. W wielu przypadkach pozwalają przedsiębiorstwom zachować płynność finansową, realizować inwestycje oraz reagować na dynamicznie zmieniające się warunki rynkowe.