Fenomen sztuki environment w Zachęcie. Wystawa „Przestrzenie”

  • 01.07.2025 22:02

  • Aktualizacja: 07:20 03.07.2025

Prace Fangora, Abakanowicz, Partuma, Zamecznik i Stażewskiego w warszawskiej Zachęcie. Wystawa „Przestrzenie” ma przybliżyć odwiedzającym fenomen tzw. sztuki environment. Od piątku w galerii będzie można obejrzeć realizacje klasyków polskiej sztuki współczesnej, które zmieniły sposób myślenia o przestrzeni, widzu i ekspozycji. – Przestrzeń stała się zarówno tematem, jak i materią ich realizacji artystycznych – opowiadał w Polskim Radiu RDC kurator wystawy Michał Jachuła.

Prace artystów – m.in. Fangora, Abakanowicz, Partuma, Zamecznika i Stażewskiego – już wkrótce zostaną zrekonstruowane w ramach nowej wystawy przybliżającej fenomen sztuki environment pt. „Przestrzenie”. Od piątku w warszawskiej Zachęcie będzie można obejrzeć realizacje klasyków polskiej sztuki współczesnej, które zmieniły sposób myślenia o przestrzeni, widzu i ekspozycji.

Na wystawie „Przestrzenie” będzie można zobaczyć realizacje artystów charakterystyczne dla tzw. sztuki environment – jednego z najbardziej nowatorskich nurtów drugiej połowy XX wieku. Kurator wystawy Michał Jachuła mówił w Polskim Radiu RDC, że „Przestrzenie” to „wystawa historyczna, dotycząca okresu, kiedy na kilka dekad wcześniej niż popularne dzisiaj instalacje artystyczne pojawiły się prace przestrzenne”.

Wystawa jest grupową ekspozycją przywołującą historię polskiej sztuki lat 60. i 70., czyli dwóch dekad, kiedy artyści bardzo świadomie pracowali z przestrzenią. Ta przestrzeń stała się zarówno tematem, jak i materią ich realizacji artystycznych – dodał Jachuła.

Zjawisko environment rozwijało się na świecie i w Polsce od początku lat 60. Wspólnym mianownikiem definiującym tę szeroko interpretowaną dziedzinę, jest praca artystów z otaczającą ich przestrzenią.

W tamtym czasie nie było to tak oczywiste, ponieważ artyści wciąż raczej pracowali w obrębie jednego, jasno zdefiniowanego medium. W pracach o charakterze przestrzennym, które były nazywane sztuką environment, przekraczali granice różnych dyscyplin. Wykorzystywali architekturę, wykorzystywali takie środki jak światło, kolor, dźwięk. Te realizacje miały często charakter audiowizualnych pokazów – wyjaśnił na naszej antenie kurator.

W ramach „Przestrzeni” prezentowanych jest pięć rekonstrukcji prac:„Studium przestrzeni” (1958) Wojciecha Fangora i Stanisława Zamecznika, „Kompozycja przestrzenno-muzyczna” (1970) Teresy Kelm i Zygmunta Krauze, „Environment w pulsującym świetle niebieskim i czerwonym” (1969-1970) Zdzisława Jurkiewicza, „Obszar zagospodarowany wyobraźnią” (1970) Ewy Partum oraz wystawa Marii Pinińskiej-Bereś z 1973 roku. Każda zajmuje osobną salę.

Na wystawie można również obejrzeć prace innych artystów, m.in. Henryka Stażewskiego, Magdaleny Abakanowicz, Andrzeja Matuszewskiego czy Tadeusza Dobosza. 

Wystawę „Przestrzenie” można oglądać w Zachęcie Narodowej Galerii Sztuki w Warszawie do 21 września.

Czytaj też: Urszula Dudziak: Mam 82 lata i noszę swój wiek jak koronę

Źródło:

RDC/PAP

Autor:

RDC /OW