W Goszycach pod Krakowem, w tzw. Nowym Dworze, tuż przed wakacjami odbył się Finał ogólnopolskiego konkursu szkolnego wiedzy na temat dziejów ziemiaństwa polskiego, pod hasłem: Ślady ziemiaństwa w krajobrazie, kulturze, społeczeństwie. Konkurs jest przeznaczony dla klas wyższych szkół podstawowych oraz młodzieży ze szkół średnich. Jego uczestnicy mają za zadanie przygotowanie prac w dwóch formach, do wyboru: pisemnej (rozprawka, biogram, reportaż itp.) i multimedialnej (zazwyczaj obrazy oraz reportaże filmowe). Podczas Finału autorzy, którzy przeszli do ostatniego etapu, mają za zadanie zaprezentowanie swoich prac oraz wiedzy historycznej podczas „egzaminu” przed trzyosobowym Jury. Prace powstają pod kierunkiem nauczycieli historii w poszczególnych szkołach.
Inicjatorką i koordynatorką pierwszego Konkursu była dr Agnieszka Łuczak (1969-2022), historyk, autorka licznych publikacji naukowych nt. ziemiaństwa, w latach 2009-2018 naczelnik Oddziałowego Biura Edukacji Publicznej Instytutu Pamięci Narodowej w Poznaniu. Do grona współinicjatorów należą też dwa Oddziały Polskiego Towarzystwa Ziemiańskiego: wielkopolski (Danuta Prus-Głowacka, prezes) i krakowski (prof. Marian Wolski, prezes). Z inicjatywy dr. Marcina Chorązkiego, krakowski Oddział IPN oraz PTZ – Oddział Kraków, organizowały Konkurs w następnych latach i czynią to do dziś. Projekt edukacyjny „Ziemianie polscy w XX wieku” ewoluował, a Konkurs obecnie jest prowadzony przez Oddział IPN w Krakowie, Polskie Towarzystwo Ziemiańskie – Oddział Kraków oraz Fundację im. Zofii i Jana Włodków w Krakowie.
Od kilku lat Finał Konkursu odbywa się w ziemiańskim dworze w Goszycach, będącym (wraz z majątkiem ziemskim) przedwojenną własnością działaczki niepodległościowej, ziemianki i społecznicy, Zofii z Zawiszów 1° Gąsiorowskiej, 2° Kernowej (1889-1971). Jej prawnuk, Michał Smoczyński, romanista, tłumacz wraz z małżonką Martą z Wolskich są obecnymi gospodarzami rodzinnego domu.
O idei Konkursu, o swoich pracach oraz o ich bohaterach, w programie mówili uczniowie i nauczyciele: Zespołu Szkół Budowlanych im. Jurija Gagarina w Bydgoszczy, Zespołu Szkół Ogólnokształcących im. prof. Stanisława Bąka w Grębowie oraz dr Paweł Mazur, historyk, koordynator projektu edukacyjnego i Konkursu z Instytutu Pamięci
LISTA LAUREATÓW [kliknij]
