Nowoczesne, interaktywne, przełomowe – w Warszawie ma powstać pierwsze w Polsce współczesne muzeum historii naturalnej. Wzorem m.in. londyńskiego muzeum ma stanąć w nim monumentalny szkielet dinozaura, zostaną wyeksponowane m.in. meteoryty i skamieniałości, których będzie można dotknąć. – Mamy ponad dziewięć milionów zbiorów, które musi zobaczyć świat – mówi dyrektor Instytutu Paleobiologii Polskiej Akademii Nauk prof. Jarosław Stolarski.

– Mamy jedyną w Europie kolekcję dinozaurów i skamieniałości z Pustyni Gobi. Znajdą się zachowane okazy całych szkieletów, znajdą się wspaniałe bursztyny, chodzi głównie o inkluzję w tych bursztynach, czyli owady, znajdą się meteoryty – wylicza prof. Stolarski.

Polska jest dziś jednym z nielicznych dużych krajów europejskich, które nie ma muzeum historii naturalnej odpowiadającego współczesnym standardom edukacyjnym i wystawienniczym. Polska Akademia Nauk chce wypełnić tę lukę, tworząc instytucję przechowującą i eksponującą niezwykle bogate zbiory instytutów PAN – kolekcje paleontologiczne, zoologiczne, botaniczne, mineralogiczne i meteorytowe. Wiele z tych obiektów przez dekady pozostawało niedostępnych dla oczu szerokiej publiczności.

Podróż śladami dinozaurów i paleontologów

Symbolicznym początkiem rozmów o budowie muzeum był wernisaż wystawy "Śladami dinozaurów. Od pustyni Gobi do Muzeum Historii Naturalnej", który odbył się w Pałacu Staszica w Warszawie. Ekspozycja ta to jednak coś znacznie więcej niż opowieść o prehistorycznych gadach. Wystawa – obecnie prezentowana na dziedzińcu Polskiej Akademii Nauk – opowiada historię legendarnych, polskomongolskich wypraw paleontologicznych organizowanych w latach 1963-1971 na pustynię Gobi. To właśnie podczas tych ekspedycji polscy naukowcy dokonali odkryć, dzięki którym Polska przeszła do światowej historii paleontologii. Badacze pracujący w niezwykle trudnych warunkach Pustyni Gobi odkryli imponującą kolekcję skamieniałości – szkielety dinozaurów, gadów, ptaków i pradawnych ssaków. Znaleziska te pozwoliły lepiej zrozumieć świat sprzed około 70 milionów lat i do dziś pozostają przedmiotem intensywnych badań naukowych.

Wystawa przypomina atmosferę tamtych wypraw – pustynne krajobrazy, ciężką pracę naukowców, transport ogromnych znalezisk oraz emocje towarzyszące odkrywaniu kolejnych szczątków prehistorycznych zwierząt. Zwiedzający mogą zobaczyć archiwalne fotografie uczestników ekspedycji, dokumentujące zarówno codzienność badań terenowych, jak i przełomowe momenty odkryć. Ekspozycja uświadamia, że za każdym muzealnym eksponatem stoi wieloletnia praca badawcza i pasja ludzi nauki.

W Warszawie jak w Nowym Jorku

PAN chce dorównać podobnym, znajdującym się na całym świecie muzeom. Te codziennie odwiedzają miliony osób. Jak dodaje prof. Stolarski, muzeum stać się może nową wizytówką Warszawy.

– Plany są fantastyczne, przede wszystkim potrzeby są ogromne. Muzea Historii Naturalnej są jednymi z najczęściej odwiedzanych muzeów na świecie. Brak takiej instytucji na mapie Polski strasznie nas ogranicza. Warszawa jest centralnym miejscem kraju, jest tu najwięcej turystów – mówi profesor.

Podczas wernisażu wystawy profesor Stolarski zwrócił uwagę, że walka o stworzenie Muzeum Historii Naturalnej trwa od ponad stu lat. "To jest wystawa o marzeniach – spełnionych i niespełnionych. Paleontologia jest najbliższą człowiekowi formą podróży w czasie" – mówił badacz. "Te absolutnie wyjątkowe zbiory są w naszych rękach, chcemy je pokazać światu. Bo w odkryciach nie chodzi o to, aby je opisywać, ale aby się nimi dzielić" – dodał.

Konkretna lokalizacja i data rozpoczęcia budowy muzeum nie są jeszcze znane.